آزمایش اسپرموگرام در مردان - آزمایش اسپرم چگونه است؟

آزمایش اسپرموگرام در مردان یکی از مهم‌ترین آزمایشات پزشکی در حوزه ناباروری مردان است. این آزمایش برای بررسی و تعیین کیفیت و تعداد اسپرم‌های مردان به‌کار می‌رود. کیفیت و تعداد اسپرم‌ها می‌تواند تاثیر زیادی بر روی احتمال باروری مردان داشته باشد و به عنوان یکی از علل اصلی ناباروری در مردان محسوب می‌شود. این آزمایش با بررسی میکروسکوپیک اسپرم‌ها و محاسبه شاخص‌هایی از جمله تعداد اسپرم‌ها، حرکت، شکل و ابعاد آنها، میزان سیالات اسپرمی و بارزی رنگ، برای تشخیص مشکلات ناباروری انجام می‌شود.

از آزمایش اسپرم چه میدانید؟

آزمایش اسپرموگرام در مردان یکی از مهمترین تستهای تشخیصی در مورد سلامت اسپرم مردان است که به صورت رایج در تشخیص برخی از مشکلات ناباروری مردان استفاده می‌شود. در این آزمایش، نمونه ای از اسپرم مرد از طریق مراجعه به پزشک یا مرکز تخصصی جمع آوری می‌شود و سپس به محیطی مناسب برای شمارش و بررسی تحت میکروسکوپ قرار می‌گیرد.

قبل از جمع آوری نمونه اسپرم پزشک ممکن است از بیمار درباره سابقه پزشکی، استفاده از داروها، عادات غذایی و فعالیت های ورزشی و مسائل مشابه استفاده کند. پس از جمع آوری نمونه اسپرم، آن را به طور معمول در یک لوله با محیطی مناسب نگهداری می‌کنند. در بعضی موارد، نمونه اسپرم فریز می‌شود تا بتوان از آن برای تست در آینده استفاده کرد.

اطلاعاتی که از این آزمایش به دست می‌آید شامل تعداد، شکل، حرکت و سایر ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی اسپرم‌ها است. این آزمایش به پزشک کمک می‌کند تا بتواند به دقت بیشتری در مورد سلامت اسپرم و علت ناشی از ناباروری مرد تشخیص دهد. به عنوان مثال، نتایج آزمایش می‌تواند نشان دهد که تعداد اسپرم ها کم است یا حرکت آنها ضعیف است که این مسائل می‌تواند علت اصلی ناباروری مرد باشد.

با تاریخچه آزمایش اسپرموگرام در مردان آشنا شوید

آزمایش اسپرموگرام در مردان یکی از معروفترین و پرکاربردترین آزمون‌های پزشکی در زمینه باروری مردان است. این آزمایش با هدف بررسی تعداد، حرکت و شکل اسپرم‌های موجود در نمونه اسپرم انجام می‌شود.

تاریخچه آغازین این آزمایش به سال ۱۹۲۰ برمی‌گردد، هنگامی که دکتر ناثان شاکمن در ایالات متحده آمریکا برای اولین بار این آزمایش را انجام داد. او از تلسکوپ با بزرگنمایی ۱۰۰ برای مشاهده اسپرم‌ها استفاده کرد. این آزمایش در آن زمان به دلیل مشکلات فنی و نبود تجهیزات کافی، به صورت بسیار محدود و پرهزینه انجام می‌شد.

در سال ۱۹۵۰، آزمایش اسپرموگرام به عنوان یک روش دقیق برای بررسی باروری مردان به کار گرفته شد. در این زمان، تجهیزات پیشرفته‌تر و سریعتری برای شمارش و مشاهده اسپرم‌ها در دسترس بود.

در دهه‌های بعدی، فناوری‌های جدیدی برای انجام آزمایش اسپرموگرام به کار گرفته شد. به عنوان مثال، در دهه ۱۹۹۰، سیستم‌های خودکار برای شمارش اسپرم‌ها با دقت بالا و سرعت بیشتری معرفی شدند.

امروزه، آزمایش اسپرموگرام با استفاده از دستگاه‌های پیشرفته‌تر و نرم‌افزارهای کامپیوتری به صورت استاندارد در سراسر جهان انجام می‌شود.

روش انجام آزمایش اسپرم

جمع‌آوری نمونه از طریق استمنا (روش متداول)

رایج‌ترین و دقیق‌ترین روش تهیه نمونه اسپرم، استمنا در محیط آزمایشگاه است. در این روش فرد باید دست‌ها و ناحیه تناسلی را کاملاً شسته و خشک کند و بدون استفاده از کاندوم، مواد روان‌کننده یا هر ماده خارجی، از طریق خودارضایی انزال انجام دهد. تمام مایع منی باید مستقیماً در ظرف استریل آزمایشگاه جمع‌آوری شود. این روش بیشترین دقت را دارد زیرا کمترین آلودگی محیطی ایجاد می‌شود. با این حال، برخی افراد ممکن است در محیط آزمایشگاه احساس راحتی نکنند که در برخی مراکز امکان حضور همسر در اتاق نمونه‌گیری فراهم می‌شود.

رابطه جنسی با استفاده از کاندوم مخصوص

برای افرادی که در محیط آزمایشگاه قادر به انجام استمنا نیستند، آزمایشگاه‌ها کاندوم‌های مخصوص بدون مواد اسپرم‌کش ارائه می‌کنند. فرد می‌تواند در خانه یا اتاق اختصاصی آزمایشگاه، هنگام رابطه جنسی با همسر خود با استفاده از این کاندوم انزال کند. سپس محتویات کاندوم در ظرف استریل ریخته شده و نمونه باید حداکثر طی ۳۰ تا ۶۰ دقیقه به آزمایشگاه تحویل داده شود. حفظ نمونه در دمای نزدیک به دمای بدن اهمیت زیادی دارد زیرا تغییرات دمایی می‌تواند حرکت اسپرم را کاهش دهد. با وجود طبیعی‌تر بودن شرایط، ممکن است بخشی از مایع منی داخل کاندوم باقی بماند یا نشت کند.

رابطه جنسی با خروج قبل از انزال

در شرایطی که کاندوم مخصوص در دسترس نباشد، از روش خروج آلت پیش از انزال استفاده می‌شود. در این حالت فرد در لحظه نزدیک به انزال، آلت تناسلی را از واژن خارج کرده و در ظرف استریل آزمایشگاه انزال می‌کند. این روش دقت کمتری نسبت به روش‌های استاندارد دارد زیرا ممکن است نمونه با ترشحات واژن آلوده شود، بخش ابتدایی انزال که بیشترین تراکم اسپرم را دارد از دست برود، یا مقداری از مایع منی جمع‌آوری نشود. به همین دلیل، این روش بیشتر به عنوان یک راه‌حل اضطراری استفاده می‌شود.

انزال با تحریک الکتریکی (Electroejaculation – EEJ)

برای مردانی که به دلیل مشکلات پزشکی مانند آسیب نخاعی یا اختلالات عصبی قادر به انزال طبیعی نیستند، از تحریک الکتریکی استفاده می‌شود. در این روش یک پروب کوچک در ناحیه مقعد قرار می‌گیرد و با تحریک عصبی مناسب، انزال از طریق آلت تناسلی رخ می‌دهد. مایع منی خارج‌شده در ظرف استریل جمع‌آوری شده و برای بررسی به آزمایشگاه ارسال می‌شود. اگرچه کیفیت نمونه در این روش معمولاً پایین‌تر از انزال طبیعی است، اما برای مردانی که انزال طبیعی ندارند بهترین و استانداردترین گزینه محسوب می‌شود.

آزمایش اسپرموگرام در مردان مناسب چه افرادی است؟

آزمایش اسپرموگرام در مردان برای بررسی شدت و نوع ناتوانی جنسی مردان، باروری آنها و ارزیابی اسپرم‌هایشان استفاده می‌شود. این آزمایش به‌صورت معمول برای مردانی که به دنبال بچه‌دار شدن هستند و یا با مشکلاتی مانند کمبود اسپرم، ناتوانی جنسی و یا تغییرات شیمیایی در مایع منی مواجه هستند تجویز می‌شود.

اگر شما و همسرتان به دنبال بچه‌دار شدن هستید و یا به هر دلیل دیگری قصد انجام آزمایش اسپرموگرام را دارید، پزشکتان می‌تواند در مورد این که آیا این آزمایش برای شما مناسب است یا خیر توضیح دهد. علاوه بر این اگر در مرحله باروری مشکلی وجود دارد، پزشک ممکن است به شما توصیه کند که هر چند که شما و شریکتان مشکلی ندارید، با انجام این آزمایش برای اطمینان بیشتر اطلاعات بیشتری درباره وضعیت جنین و باروری خودتان بدست آورید.

همچنین آزمایش اسپرموگرام در مردان برای مردانی که درگیر مشکلات سلامتی مانند تنگی در مجاری ادراری، التهاب‌های مربوط به عملیات تولید مثل یا سابقه آسیب به آلت تناسلی هستند نیز توصیه می‌شود. به‌طورکلی، این آزمایش به‌صورت روتین به‌عنوان بخشی از سنجش معمول در مراکز بهداشتی، درمانی و باروری انجام می‌شود.

لازم به ذکر است که آزمایش اسپرموگرام نیازمند برخی از محدودیت‌ها نیز می‌باشد. به‌طور مثال، برای یک دوره صحیح از آزمایش، مردان باید حداقل ۲ تا ۷ روز پیش از انجام آزمایش، از رابطه جنسی خودداری کرده باشند. همچنین، اجتناب از مصرف الکل، دخانیات و داروهایی که به تولید اسپرم تأثیر دارند می‌تواند برای حصول نتایج دقیق و قابل اطمینان در آزمایش اسپرموگرام، ضروری باشد. در هر صورت، پزشک شما می‌تواند برای انجام آزمایش اسپرموگرام، راهنمایی‌های لازم را به شما ارائه کند.

تفسیر آزمایش اسپرم به چه صورت است؟

در آزمایشگاه، نمونه مایع منی (اسپرموگرام) از نظر کمیت و کیفیت اسپرم‌ها مورد بررسی قرار می‌گیرد. در مواردی که زوجین با ناباروری یا مشکلات تولیدمثل مواجه باشند، پزشک با استفاده از نتایج این آزمایش می‌تواند برای تشخیص علت و انتخاب روش درمان تصمیم‌گیری کند. به طور معمول، یک نتیجه نرمال آزمایش اسپرم شامل پارامترهای مختلفی است. در ادامه، این پارامترها را توضیح می‌دهیم تا بتوانید در صورت نیاز، تفسیر نتیجه آزمایش اسپرم خود را انجام دهید:

۱. حجم مایع منی – Semen Volume

حجم طبیعی مایع منی در یک انزال معمولی حدود ۱٫۵ تا ۵ میلی‌لیتر است. اگر حجم منی کمتر از ۱٫۵ میلی‌لیتر باشد، می‌تواند نشانگر مشکلاتی در پروستات بوده و بیانگر کاهش میزان مایع لازم برای حمل اسپرم به سمت تخمک باشد. از سوی دیگر، حجم بیش از ۵ میلی‌لیتر ممکن است به دلیل التهاب پروستات یا فاصله طولانی بین دفعات انزال باشد که می‌تواند منجر به رقیق شدن اسپرم‌ها شود.

۲. غلظت اسپرم – Sperm Concentration

غلظت اسپرم نشان‌دهنده توانایی بیضه‌ها در تولید اسپرم است. مقدار طبیعی غلظت اسپرم حداقل ۱۵ میلیون در هر میلی‌لیتر از منی می‌باشد. تعداد اسپرم کمتر از این محدوده می‌تواند در اثر عواملی مانند واریکوسل، عفونت، مشکلات هورمونی یا مصرف سیگار و الکل ایجاد شود. همچنین عدم وجود اسپرم در مایع منی (آزواسپرمی) ممکن است ناشی از انسداد مجاری منی یا اختلال در تولید اسپرم باشد. در چنین شرایطی معمولاً بیمار به نمونه‌برداری از بیضه برای تشخیص دقیق‌تر و برطرف کردن مشکل احتمالی نیاز پیدا می‌کند. اگر غلظت اسپرم کمتر از ۵ میلیون در هر میلی‌لیتر باشد، برای دستیابی به باروری معمولاً از روش‌های کمک‌باروری مانند لقاح آزمایشگاهی (IVF) استفاده می‌شود. در روش IVF نیز در صورت لزوم می‌توان از اسپرم اهدایی برای بارداری استفاده کرد؛ برای اطلاعات بیشتر در این زمینه می‌توانید به مقاله مرتبط مراجعه کنید.

۳. تعداد کل اسپرم – Total Sperm Count

تعداد کل اسپرم به مجموع اسپرم‌های موجود در کل حجم یک انزال گفته می‌شود. اگر تعداد کل اسپرم‌ها کاهش یابد، حتی در صورتی که تحرک و شکل اسپرم‌ها طبیعی باشد، احتمال باروری کاهش می‌یابد. مقدار طبیعی برای تعداد کل اسپرم در نمونه منی حدود ۳۹ میلیون یا بیشتر است.

۴. تحرک اسپرم – Sperm Motility

توانایی حرکت اسپرم‌ها برای رسیدن به تخمک و بارور کردن آن بسیار مهم است. اگر درصد اسپرم‌های متحرک پایین باشد، احتمال لقاح کاهش می‌یابد. به طور معمول، مجموع اسپرم‌های متحرک باید ۴۰٪ یا بیشتر از کل اسپرم‌ها باشد. تحرک کمتر از این مقدار می‌تواند نشان‌دهنده‌ی مشکلاتی مانند واریکوسل، قرارگیری در معرض سموم محیطی، کمبود ویتامین‌ها یا اختلالات ژنتیکی باشد. در آنالیز اسپرم، بر اساس سرعت و الگوی حرکت، اسپرم‌ها به چهار گرید (Grade) تقسیم‌بندی می‌شوند که میزان توانایی آن‌ها در رسیدن به تخمک را نشان می‌دهد:

گرید A (پیش‌رونده‌ی سریع / Rapid Progressive): اسپرم‌هایی با حرکت سریع و مستقیم که به صورت مؤثر به سمت تخمک پیشروی می‌کنند. حرکت پیش‌رونده‌ی اسپرم‌ها برای موفقیت در باروری حیاتی است و تحرک درجا یا آهسته نمی‌تواند تخمک را بارور کند. به طور طبیعی حداقل ۳۲٪ از اسپرم‌ها باید حرکت پیش‌رونده (روبه‌جلو) داشته باشند.

گرید B (پیش‌رونده‌ی کند / Slow Progressive): اسپرم‌هایی که دارای حرکت روبه‌جلو هستند، اما سرعت حرکت آن‌ها کم است یا مسیر حرکتشان مستقیم نیست. این اسپرم‌ها حرکت می‌کنند ولی حرکت آن‌ها آهسته یا با الگوی غیرموثر است.

گرید C (غیر پیش‌رونده / Non-progressive): اسپرم‌هایی که حرکت دارند اما به سمت جلو پیشروی نمی‌کنند. به عبارتی حرکت این اسپرم‌ها درجا بوده یا به صورت چرخشی است و آن‌ها را به تخمک نزدیک نمی‌کند.

گرید D (بی‌حرکت / Immotile): اسپرم‌هایی که هیچ حرکتی ندارند و قادر به شنا کردن یا پیشروی به سمت تخمک نیستند. اگر بیش از ۶۰٪ اسپرم‌ها بی‌حرکت باشند، ممکن است مشکلی جدی در باروری وجود داشته باشد. چنین وضعیتی گاهی بر اثر آسیب دیدن DNA اسپرم‌ها رخ می‌دهد.

۵. شکل طبیعی اسپرم – Sperm Morphology

در این بخش از آزمایش، شکل و ساختار اسپرم‌ها بررسی می‌شود تا هرگونه ناهنجاری در سر، بخش میانی یا دم اسپرم مشخص گردد. اسپرم‌هایی با شکل غیرطبیعی ممکن است توانایی نفوذ به داخل تخمک و بارور کردن آن را نداشته باشند. بر اساس استانداردهای جدید، حداقل ۴٪ از اسپرم‌ها باید از نظر شکل ظاهری کاملاً طبیعی باشند تا نتیجه آزمایش در محدوده نرمال در نظر گرفته شود. کمتر بودن درصد اسپرم‌های طبیعی می‌تواند نشان‌دهنده مشکلات ژنتیکی، قرار گرفتن در معرض سموم محیطی یا حتی استرس‌های شدید باشد.

۶. pH مایع منی – Semen pH

محیط بیش از حد اسیدی یا قلیایی می‌تواند به اسپرم‌ها آسیب برساند. برای همین، میزان اسیدیته (pH) مایع منی باید در محدوده حدود ۷.۲ تا ۸.۰ حفظ شود تا اسپرم‌ها زنده بمانند و کارایی لازم را داشته باشند. pH پایین‌تر از حد طبیعی ممکن است به دلیل انسداد مجاری منی (که باعث تجمع مایع غلیظ و اسیدی می‌شود) رخ دهد. در مقابل، pH بالاتر از حد معمول می‌تواند بیانگر وجود عفونت یا التهاب در دستگاه تولیدمثل باشد.

۷. زمان مایع شدن منی – Liquefaction Time

مایع منی بلافاصله پس از انزال حالتی غلیظ و ژل‌مانند دارد. به طور طبیعی این مایع ظرف کمتر از ۶۰ دقیقه رقیق و کاملاً مایع می‌شود. فرایند مایع شدن منی برای حرکت آزادانه اسپرم‌ها ضروری است؛ زیرا اگر منی به حالت رقیق درنیاید، اسپرم‌ها توانایی شنا و حرکت به سمت تخمک را نخواهند داشت. عدم مایع شدن منی پس از حدود یک ساعت می‌تواند نشان‌دهنده وجود عفونت یا مشکلاتی در غده پروستات باشد.

۸. تعداد گلبول‌های سفید در منی – WBCs in Semen

در حالت طبیعی، نباید مقدار قابل توجهی گلبول سفید در مایع منی وجود داشته باشد. وجود بیش از حد گلبول‌های سفید (لکوسیت‌ها) در منی می‌تواند به اسپرم‌ها آسیب رسانده و بر قدرت باروری تأثیر منفی بگذارد. معمولاً تعداد گلبول‌های سفید باید کمتر از ۱ میلیون در هر میلی‌لیتر باشد. مقادیر بالاتر از این حد اغلب حاکی از وجود التهاب یا عفونت در دستگاه تناسلی مرد است که نیاز به بررسی و درمان دارد.

۹. بقای اسپرم – Sperm Vitality

بقای اسپرم یا زنده‌مانی آن نشان می‌دهد چه درصدی از اسپرم‌های موجود در نمونه زنده هستند. اگر درصد زیادی از اسپرم‌ها مرده باشند، حتی با وجود تعداد کافی و تحرک مناسب، احتمال باروری کاهش می‌یابد. به طور طبیعی این میزان نباید از ۵۸٪ کمتر باشد؛ کاهش درصد اسپرم‌های زنده می‌تواند نشانه مشکلات شدید در سلامت اسپرم‌ها و توان باروری باشد. اگر قصد بارداری دارید، توصیه می‌شود علاوه بر اطمینان از سلامت اسپرم‌ها، با انجام آزمایش‌های پیش از بارداری، از وضعیت سلامت رحم و دستگاه تولیدمثل همسر خود نیز آگاه شوید. فهرست کاملی از این آزمایش‌ها در مقاله‌ی مرتبط بررسی شده است.

۱۰. بررسی سلول‌های گرد در منی – Round Cells

سلول‌های گرد (Round Cells) به سلول‌های غیرطبیعی و بدون دم گفته می‌شود که ممکن است در نمونه مایع منی مشاهده شوند. این سلول‌ها در واقع اسپرم نیستند و می‌توانند نشان‌دهنده حضور سلول‌های ایمنی (گلبول‌های سفید) یا سلول‌های نابالغ زایای بیضه باشند. افزایش تعداد سلول‌های گرد در آزمایش اسپرم ممکن است بیانگر وجود التهاب یا عفونت در دستگاه تولیدمثل باشد. تعداد این سلول‌ها در یک نمونه نرمال بسیار کم است و نباید بیش از ۵ عدد در هر میدان میکروسکوپی گزارش شود.

۱۱. وجود گلبول‌های قرمز – RBCs in Semen

در شرایط طبیعی، نباید هیچ گلبول قرمزی (RBC) در مایع منی دیده شود. مشاهده گلبول‌های قرمز در منی غیرطبیعی بوده و می‌تواند نشان‌دهنده مشکلاتی مانند التهاب، عفونت یا آسیب‌دیدگی در مجاری دستگاه تناسلی باشد. حضور خون در مایع منی (هماتواسپرمی) اغلب به صورت تغییر رنگ منی به قرمز یا قهوه‌ای مشخص می‌شود که نیازمند بررسی پزشکی است.

۱۲. رنگ مایع منی – Semen Color

رنگ مایع منی یکی از ویژگی‌های ظاهری است که در ارزیابی نمونه در نظر گرفته می‌شود. رنگ منی نرمال معمولاً سفید مایل به خاکستری است. مصرف برخی داروها، رژیم غذایی خاص یا ابتلا به عفونت می‌تواند رنگ منی را به زرد تغییر دهد. همچنین اگر رنگ مایع منی قهوه‌ای یا قرمز مشاهده شود، احتمال وجود خونریزی در دستگاه تولیدمثل (مثلاً به دلیل آسیب یا التهاب) مطرح می‌گردد که باید توسط پزشک بررسی شود.

۱۳. میزان فروکتوز – Semen Fructose

فروکتوز نوعی قند است که توسط کیسه‌های منی (سمینال وزیکول‌ها) تولید شده و در مایع منی وجود دارد. این قند منبع اصلی تأمین انرژی برای اسپرم‌ها به شمار می‌رود و نقشی مهم در حرکت و بقای اسپرم‌ها ایفا می‌کند. سطح فروکتوز طبیعی در مایع منی معمولاً در حدود ۱۵۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر (mg/dL) یا بالاتر است. کاهش چشمگیر سطح فروکتوز در نمونه منی می‌تواند نشانه‌ای از انسداد مجاری انزالی یا اختلال در عملکرد کیسه‌های منی باشد که در چنین شرایطی بررسی‌های تکمیلی توصیه می‌شود.

بیشتر بخوانید: طول عمر اسپرم

مزایا و معایب آزمایش اسپرم

مزایا:

تشخیص مشکلات باروری: آزمایش اسپرموگرام در مردان به پزشکان و متخصصان باروری کمک میکند تا مشکلات مربوط به باروری مردان را تشخیص داده و درمان کنند.

پیشگیری از بیماریهای جنسی: این آزمایش به مردان کمک میکند تا مطمئن شوند که سلامت جنسی آنها بهترین وضع را دارد و در صورت وجود بیماری جنسی مانند عفونت یا بیماریهای جنسی مانند سیفیلیس و هپاتیت بتوانند درمان کنند.

ارزیابی اثربخشی درمان: آزمایش اسپرموگرام به پزشکان کمک میکند تا اثربخشی درمان را ارزیابی کنند و در صورت نیاز به درمان مجدد بپردازند.

کاهش اضطراب: برخی از مردان درباره آزمایش اسپرموگرام نگران هستند، اما انجام این آزمایش میتواند به آنها کمک کند تا با اطمینان بیشتری در مورد سلامت جنسی خود احساس کنند.

معایب:

محدودیتهای فردی: آزمایش اسپرموگرام در مردان به خاطر نیاز به انجام توسط پزشک محدودیتهای فردی دارد و ممکن است به دلایل مختلفی مانند هزینه یا ناراحتی فردی به تعویق بیفتد.

ممکن است به دلیل عوارض داروها نتایج غیر قابل اعتماد باشد.

نیاز به تکرار آزمایش: برخی موارد نیاز به تکرار آزمایش اسپرموگرام را دارند زیرا نتایج اولیه ممکن است غیردقیق باشد.

ممکن است به دلیل مواردی مانند استرس یا اضطراب نتایج غیردقیق باشد.

آزمایش های مشابه آزمایش اسپرموگرام در مردان را بشناسید

تعدادی آزمایش مشابه آزمایش اسپرموگرام در مردان برای بررسی سلامتی جنسی مردان وجود دارد که به شرح زیر هستند:

آزمایش نیروی عضلات پرینه: این آزمایش برای بررسی عملکرد عضلاتی پرینه (عضلاتی که پایین شکم و بالای آلت تناسلی مردان قرار دارند) استفاده می‌شود. این آزمایش به منظور تشخیص نارسایی عضلات پرینه و نقص در فرآیند انزال، بررسی میزان قدرت عضلات پرینه، و تشخیص علل ناتوانی جنسی در مردان انجام می‌شود.

آزمایش سطح تستوسترون: این آزمایش برای بررسی سطح هورمون تستوسترون در خون مردان استفاده می‌شود. تستوسترون یک هورمون مهم در جنسیت مردانه است که برای حفظ سلامتی آلت تناسلی، ساخت و تولید اسپرم و تنظیم عملکرد عضلات و استخوان‌ها نیز مسئول است. نوسانات سطح تستوسترون ممکن است علت اختلال در عملکرد جنسی و ناتوانی جنسی در مردان باشد.

آزمایش PSA: آزمایش PSA برای بررسی میزان آنتی‌ژن پروستات در خون استفاده می‌شود. PSA یک پروتئین است که توسط پروستات تولید می‌شود و میزان آن در خون با افزایش اندازه پروستات و نیز برخی اختلالات پروستاتی افزایش می‌یابد. بررسی PSA به عنوان یکی از مراحل اولیه در تشخیص سرطان پروستات و همچنین برخی اختلالات پروستاتی مانند بیماری التهابی پروستات و هایپرپلازی پروستات مفید است.

آزمایش DNA فرزند: آزمایش DNA فرزند ، یکی از آزمایش‌هایی است که برای تشخیص پدری و ایجاد اطمینان در مورد صحت پدری یک فرزند انجام می‌شود. در این آزمایش، نمونه خون یا سایر نمونه‌های بیولوژیکی پدر و فرزند گرفته می‌شود و با یکدیگر مقایسه می‌شوند تا بتوان نسبت پدری فرزند را تعیین کرد. این آزمایش در صورت عدم قطعیت در نسبت پدری، یا در صورت ایجاد شک در مورد صحت پدری فرزند، مفید است.

تمامی این آزمایش‌ها هدف دارند تا بررسی‌هایی از جنسیت و عملکرد جنسی مردان انجام دهند. اما هر کدام از آنها به معضلات مختلفی تمرکز می‌کنند و از روش‌های متفاوتی برای بررسی استفاده می‌کنند. برای تعیین اینکه کدام یک از این آزمایش‌ها برای شما مناسب است، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید.

اقدامات لازم پیش از انجام آزمایش

قبل از انجام آزمایش اسپرموگرام، برخی اقدامات لازم است که می‌تواند نتایج آزمایش را تحت تاثیر قرار دهد. در ادامه به برخی از این اقدامات اشاره خواهیم کرد:

توصیه می‌شود که در روز قبل از آزمایش، فعالیت جنسی را محدود کنید تا به کیفیت نمونه اسپرم کمک کنید. همچنین از انجام فعالیت‌های ورزشی شدید و مصرف الکل و دخانیات نیز باید خودداری کنید.
در صورتی که داروی خاصی مصرف می‌کنید، قبل از آزمایش به پزشک خود اعلام کنید. برخی از داروها ممکن است بر روی کیفیت اسپرم تاثیر منفی داشته باشند.
قبل از آزمایش باید برای تهیه نمونه اسپرم، یک فضای شخصی و تمیز در دسترس داشته باشید. همچنین، لازم است که دستان و قسمت تناسلی خود را با آب و صابون شستشو دهید.
معمولاً در روز آزمایش، شما باید نمونه اسپرم تحویل دهید. برای این کار، باید از روش تحویل نمونه اسپرم با پزشک یا مرکز آزمایشگاهی خود آشنا شوید.
بعضی از مراکز آزمایشگاهی ممکن است درخواست قطعی از شما برای انجام آزمایش بگیرند. در این صورت، باید از زمان انجام آزمایش مطلع شوید و آن را در زمان مشخص شده انجام دهید.

در کل، انجام آزمایش اسپرموگرام در مردان نیازمند برخی اقدامات است که اگر به آن‌ها توجه نشود، ممکن است نتایج آزمایش تحت تاثیر قرار گیرد.

عوارض آزمایش اسپرموگرام در مردان

آزمایش اسپرموگرام یک آزمایش غیر تهاجمی است و به طور کلی با مشکل خاصی همراه نیست. با این حال، ممکن است بعضی افراد در اثر آن برخی از علائم و عوارض زیر را تجربه کنند:

درد و تورم در ناحیه بینی: ممکن است پس از انجام آزمایش اسپرموگرام در مردان درد و تورم در ناحیه بینی رخ دهد. این عارضه معمولاً بسیار کم است و برای چند ساعت پس از آزمایش بهبود می‌یابد.

احساس سردی در ناحیه تحتانی: ممکن است در طول آزمایش احساس سردی در ناحیه تحتانی رخ دهد. این عارضه برای چند دقیقه پس از آزمایش معمولاً باقی می‌ماند و سپس بهبود می‌یابد.

خون در اسپرم: ممکن است در طول آزمایش اسپرموگرام خون در اسپرم مشاهده شود. این مسئله معمولاً ناشی از تراکم شدیدی است که در نمونه اسپرم وجود دارد و معمولاً برای چند روز پس از آزمایش باقی می‌ماند.

احتمال تشنج در موارد نادر: در موارد نادر ممکن است بیمار در طول آزمایش تشنج داشته باشد. این عارضه معمولاً برای افرادی که قبلاً تشنج داشته‌اند یا دارای بیماری‌های مغزی هستند بیشتر احتمال دارد.

لازم به ذکر است که این عوارض بسیار کم و نادر هستند و بیشتر افراد بعد از آزمایش بدون هیچگونه عارضه به سمت خانه خود باز می‌گردند. در برخی افراد ممکن است پس از آزمایش اسپرموگرام، بیشترین عارضه‌هایی که مشاهده می‌شود شامل حساسیت و تحریک پوستی در ناحیه تحتانی شکم و بینی، سردرد، خستگی و درد در ناحیه لگنی است. همچنین در برخی موارد نیاز به تکرار آزمایش نیز وجود دارد.

به طور کلی آزمایش اسپرموگرام در مردان یک آزمایش امن است و تنها نیاز به انجام دقیق دستورالعمل‌های پیش آموزشی و توجه به نکات بهداشتی دارد تا از هرگونه عارضه‌ی جانبی جلوگیری شود. در صورتی که شما احساس هرگونه عارضه‌ی جانبی مانند خارش، تورم، درد یا تورم در ناحیه‌ی تحتانی شکم، ادرار و یا هر نشانه‌ی دیگری مشاهده می‌کنید به پزشک خود اطلاع دهید.

چرا مردان باید به سلامت جنسی خود توجه کنند؟

سلامت جنسی یکی از جنبه‌های مهم سلامتی مردان است که بسیاری از آثار مثبت و مفید برای سلامت کلی آنها دارد. برخی از دلایلی که نشان می‌دهند چرا مردان باید به سلامت جنسی خود توجه کنند، عبارتند از:

پیشگیری از بروز بیماری‌های جنسی: با انجام روش‌های پیشگیری و اطمینان از سلامت جنسی، مردان می‌توانند از بروز بیماری‌های جنسی مانند سیفیلیس، هپاتیت B و C، هرپس و HIV پیشگیری کنند.

بهبود روحیه و روابط فردی: سلامت جنسی به عنوان یک عامل مهم در افزایش اعتماد به نفس و بهبود روابط فردی بین افراد نقش دارد. این مسئله می‌تواند برای بهبود روحیه و افزایش کیفیت زندگی مردان مؤثر باشد.

بهبود عملکرد جنسی: با رعایت سلامت جنسی، مردان می‌توانند بهبود عملکرد جنسی خود را تجربه کنند. این موضوع شامل بهبود عملکرد جنسی، افزایش شهوت جنسی و بهبود کیفیت و ماندگاری ارگاسم می‌شود.

پیشگیری از بیماری‌های قلبی: بررسی‌های نشان داده است که افرادی که مراقبت خوبی از سلامت جنسی خود می‌کنند، کمتر احتمال بروز بیماری‌های قلبی دارند. به عبارت دیگر، حفظ سلامت جنسی می‌تواند به عنوان یک عامل پیشگیری از بروز بیماری‌های قلبی عمل کند.

در صورت مفید بودن این مقاله برای شما لطفا امتیاز دهید.